Tytsjerksteradiel aan het water

Tytsjerksteradiel ligt in het groene hart van Fryslân, tussen Leeuwarden en Drachten, met het Burgumer Mar en de vaarten rond Earnewâld als kloppend hart van de watersport. Nationaal Park De Alde Feanen zorgt voor uitgestrekte natuur met rietlanden, plassen en petgaten, terwijl skûtsjes in de zomer over de brede wielen varen. Acht jachthavens bieden watersporters een ligplaats, van kleinschalige verenigingshavens tot passantenplekken midden in de natuur. Van het strandje Klein Zwitserland aan het meer tot de terrassen van Earnewâld: hier is het water nooit ver weg. Volg via Jouw Haven al het nieuws over jachthavens, watersport en vaarevenementen in de gemeente Tytsjerksteradiel.

Tytsjerksteradiel ligt in het groene hart van Fryslân, tussen Leeuwarden en Drachten, en is een van de meest waterrijke gemeenten van de provincie. Rond het Burgumer Mar, de vaarten bij Earnewâld en de randen van Nationaal Park De Alde Feanen is watersport diep verweven met het dagelijks leven. Wie hier aanlegt, vindt een mix van levendige jachthavens, stille petgaten en dorpen die al eeuwenlang op het water georiënteerd zijn. Dorpen, meren en natuurgebieden liggen dicht bij elkaar, en de overgang van weiland naar open water is vaak maar een paar honderd meter.

Tytsjerksteradiel aan het water: ligging en bereikbaarheid

De gemeente telt ongeveer 32.800 inwoners, verdeeld over 17 dorpen, waarvan Burgum de hoofdplaats en het bestuurlijk centrum is. Burgum ligt direct aan het Burgumer Mar, ook wel Bergumermeer genoemd, een groot meer dat via de Wide Ie in verbinding staat met de rest van het Friese vaarwater. De gemeente is goed bereikbaar via de N356 en de spoorlijn Leeuwarden-Groningen, met een station in Feanwâlden.

Ten zuiden van Burgum ligt Earnewâld, de poort tot Nationaal Park De Alde Feanen. Dit laagveenmoeras met meren, rietlanden en petgaten is bij uitstek geschikt om te verkennen met een kano, sloep of fluisterboot. Verderop liggen dorpen als Sumar, Garyp, Hurdegaryp en Eastermar, die allemaal een eigen relatie hebben met het omliggende water.

Bezienswaardigheden in Tytsjerksteradiel

In Burgum is Observeum een bijzondere combinatie van streekmuseum en volkssterrenwacht, met een planetarium en een kijk op de geschiedenis van de regio. Tussen Oentsjerk en Aldtsjerk ligt Stania State, een state met een vrij toegankelijk parkbos, een rustige plek om na het varen nog een stuk te wandelen.

De belangrijkste trekpleister blijft het nationaal park zelf: een gebied van meer dan 2.500 hectare water, moeras en rietland, met wandel- en vaarroutes en een bezoekerscentrum bij Earnewâld. Vogelliefhebbers spotten er onder meer purperreigers en zwarte sterns, en in de zomer varen er nog altijd skûtsjes over de brede wielen.

Aan de rand van Earnewâld ligt It Wiid, een open water dat deel uitmaakt van het vaarwater tussen Burgum en de grote Friese meren en dat ‘s zomers populair is bij zwemmers en zeilers.

Ook buiten Earnewâld is er groen te ontdekken: in Tytsjerk ligt Vijversburg, een negentiende-eeuws landschapspark met vijvers en oude bomen in de stijl van de Engelse tuinarchitectuur, en ten noorden van Burgum ligt natuurgebied It Bûtefjild, een schraalland dat aansluit op het waterrijke landschap van de gemeente. Beide plekken zijn goed te combineren met een fietstocht vanaf een van de jachthavens.

Gezellige Horeca aan het Water

Aan het water in Earnewâld is de keuze aan horeca groot. Hotel-restaurant Princenhof ligt met het terras direct aan het Wiid en serveert lunch, diner en high tea met uitzicht over het water. Grand Café Yn ‘e Haven, vlak bij de passantenhaven van Earnewâld, is bekend om zijn vis- en vleesgerechten en zelfgemaakte pannenkoeken.

Eetcafé Westersail grenst aan het nationaal park en kijkt vanaf het terras uit over de Earnewâldster Wiid. In en rond Oentsjerk is ook buiten het hoogseizoen volop te eten en drinken, bijvoorbeeld op het landgoed van Stania State, dat naast een wandelbestemming ook een horecagelegenheid herbergt.

Waarom Overnachten in een Jachthaven in Tytsjerksteradiel?

De acht jachthavens van de gemeente liggen verspreid rond het Burgumer Mar en in en om Earnewâld, met een mix van verenigingshavens en passantenplekken. W.S.V. Bergumermeer en Watersportbedrijf De Lits bieden ligplaatsen direct aan het meer, terwijl de passantenhaven watersporters die het nationaal park willen verkennen een centrale uitvalsbasis geeft. De verenigingshavens rond het meer zijn vooral gericht op vaste ligplaatshouders, terwijl de passantenplekken bij Earnewâld dagelijks nieuwe boten verwelkomen.

Bij het Burgumer Mar liggen ook Vakantiepark Bergumermeer/Klein Zwitserland en Rekreatiegebied De Komerk, waar naast ligplaatsen ook een zwemstrand en speelweide te vinden zijn, ideaal voor wie een dagje varen wil combineren met een middag aan het water.

Wie hier overnacht wordt ‘s ochtends wakker tussen het riet, met de stilte van het laagveengebied binnen handbereik en de terrassen van Earnewâld op loopafstand. Voor rustig varen in combinatie met natuur en gezelligheid is dit een van de mooiste hoeken van Fryslân om de trossen los te gooien.