Het Hogeland aan het water

Het Hogeland aan het water is een groene kustgemeente in het uiterste noorden van Groningen, met de Waddenzee aan de ene kant en het rustige vaargebied van het Reitdiep en het Lauwersmeer aan de andere kant. Watersporters vinden hier een afwisseling van beschutte jachthavens in dorpen als Zoutkamp, Lauwersoog en Winsum en open water richting de Waddeneilanden. De karakteristieke wierdendorpen, borgen en het wijde polderlandschap maken varen langs Het Hogeland een reis door de Groninger geschiedenis. Vanuit de haven van Lauwersoog vaart bovendien de veerboot naar Schiermonnikoog, en bij Zoutkamp herinnert de oude vissershaven aan de tijd dat de Lauwerszee nog open zee was. Volg via Jouw Haven al het nieuws over jachthavens, watersport en vaarevenementen in de gemeente Het Hogeland.

Het Hogeland aan het water combineert de rust van het Groninger wierdenlandschap met de dynamiek van de Waddenzee. De gemeente ontstond in 2019 uit de fusie van De Marne, Bedum, Winsum en Eemsmond en beslaat het hele kustgebied tussen Lauwersoog in het westen en de Eemshaven in het oosten. Voor watersporters is vooral het westelijke deel interessant: hier stromen het Reitdiep en het Lauwersmeer samen tot een afwisselend vaargebied met beschutte havens, open polderwater en directe toegang tot de Waddenzee.

Het Hogeland aan het water: ligging en bereikbaarheid

Wie vanuit Groningen-stad vertrekt via het Reitdiep, vaart al snel het open landschap van Het Hogeland in. Het Reitdiep is een oude getijdenkreek die via Aduard en Garnwerd naar Zoutkamp loopt, waar het uitmondt in het Lauwersmeer. Vanaf Zoutkamp is de doorvaart naar de Waddenzee mogelijk via de sluis bij Lauwersoog, de belangrijkste toegangspoort van de gemeente tot het wad en de Waddeneilanden. De vaargeulen Dokkumerdiep en Reitdiep hebben op de toegangsroutes een garantiediepte van bijna twee meter, waardoor ook grotere motorboten en zeiljachten er goed terechtkunnen. Meer landinwaarts, bij Winsum, ligt jachthaven Marenland Recreatie aan het Boterdiep, een rustig alternatief voor wie liever niet de Waddenzee op wil. Onderdendam, een van de kleinste vestingdorpjes van Nederland, heeft een eigen recreatiehaven aan het Boterdiep en is goed te combineren met een fietstochtje door het beschermde dorpsgezicht.

Bezienswaardigheden in Het Hogeland

Het Hogeland telt opvallend veel monumentale borgen en musea voor zo’n dunbevolkte streek. In Uithuizen, op fietsafstand van jachthaven W.V. Op ’t End, staat de Menkemaborg: een van de best bewaarde 18e-eeuwse Groninger borgen, compleet met historische interieurs en een strak aangelegde tuin. Bij Leens ligt landgoed Verhildersum, waar een middeleeuws steenhuis is uitgegroeid tot een negentiende-eeuws buitenhuis met Engelse landschapstuin. Wie liever de natuur in gaat, kan in de haven van Lauwersoog terecht bij het WEC, het Werelderfgoedcentrum Waddenzee, waar sinds 2025 ook het Zeehondencentrum Pieterburen is gevestigd; hier worden zieke en verzwakte zeehonden verzorgd en is een interactieve tentoonstelling over de Waddenzee te bezoeken. Zoutkamp zelf is met zijn oude binnenhaven, botters en visserijverleden een bezienswaardigheid op zich, en vanaf Lauwersoog vertrekken excursieboten voor zeehondentochten op de Waddenzee en de veerboot naar Schiermonnikoog.

Gezellige Horeca aan het Water

Aan de haven van Lauwersoog is het goed toeven op de terrassen met uitzicht op de Waddenzee. Restaurette Schierzicht, aan de Haven, serveert er al sinds 1979 verse vis met zicht op de vissersboten en de veerboot naar Schiermonnikoog. In Zoutkamp ligt Restaurant ZK86 direct aan het Reitdiep, met een menukaart die draait om de beroemde Zoutkamper garnalen en andere verse vis uit de eigen haven. Wandel je verder langs de oude binnenhaven van Zoutkamp, dan vind je nog meer viszaken en eetcafés met terras aan het water, ideaal voor een lunch of avondeten na een dag varen.

Waarom Overnachten in een Jachthaven in Het Hogeland?

Een ligplaats in Het Hogeland betekent overnachten op de grens van wad en land, onder een van de donkerste sterrenhemels van Nederland. Vanuit Lauwersoog en Zoutkamp ben je binnen een paar minuten fietsen bij de dijk en Nationaal Park Lauwersmeer, een van de beste vogelgebieden van het land. Overdag verken je de wierdendorpen, ‘s avonds ga je terug naar de haven voor verse vis, en de volgende ochtend vaar je vroeg het wad op met het tij mee. Voor wie liever landinwaarts blijft, biedt jachthaven Marenland bij Winsum een rustige uitvalsbasis met de historische stad Groningen op fietsafstand via het Boterdiep. Zo is Het Hogeland aan het water zowel een bestemming voor een dagtochtje als een uitvalsbasis voor een verkenning van de hele Groninger kust en Waddenzee.