Twentekanaal gestremd door droogte: 5 antwoorden voor watersporters

EEFDE – Het is een ongewoon gezicht in de nazomer: het Twentekanaal gestremd, de sluisdeuren bij Eefde dicht en nauwelijks nog scheepvaart tussen de IJssel en Twente. Sinds zaterdag 25 juli houdt Rijkswaterstaat de sluis bij Eefde gesloten, omdat de IJssel door de aanhoudende droogte veel te weinig water aanvoert. Voor watersporters die deze zomer een tocht van of naar Twente hadden gepland, betekent dat voorlopig: je komt er niet in of uit. In dit overzicht lees je wat er precies aan de hand is, hoelang het duurt en welke mogelijkheden je als recreant nog hebt.

Waarom is het Twentekanaal gestremd?

De oorzaak is de uitzonderlijk lage waterstand van de IJssel. Het Twentekanaal krijgt zijn water via de sluis bij Eefde uit de IJssel, en die rivier voert dit jaar historisch weinig water aan. Bij Lobith zakte de Rijn – waar de IJssel een zijtak van is – eind juli richting het laagterecord van 2022. Om het waterpeil in het kanaal op peil te houden, moet Rijkswaterstaat het schutten sterk beperken: bij elke schutting stroomt er kostbaar water weg richting de rivier.

Het peil laten wegzakken is geen optie. Op verschillende plekken doen de kades langs het kanaal ook dienst als waterkering. Zakt het water te ver, dan bestaat het risico dat oevers en kades verzakken. Daarom koos Rijkswaterstaat ervoor de sluis bij Eefde helemaal dicht te houden in plaats van mondjesmaat te blijven schutten.

Wat betekent het voor de pleziervaart?

Voor watersporters is het verschil tussen ‘op’ en ‘rond’ het kanaal belangrijk. De hoofdsluis bij Eefde – de enige verbinding met de IJssel – is dicht. Wie met de boot vanaf de IJssel het Twentekanaal op wil, of juist vanuit Twente naar de IJssel, komt daar dus niet langs.

Binnen het kanaalsysteem zelf is er meer mogelijk. De sluizen dieper in het kanaal, bij Delden, Hengelo en Aadorp, schutten onder een aangepaste regeling nog wel pleziervaart, omdat dat water binnen het Twentekanaal blijft. Rijkswaterstaat beoordeelt daarbij voortdurend of het schutten van recreatievaart verantwoord blijft. Houd er rekening mee dat die ruimte kan verdwijnen als de droogte aanhoudt.

Ook de binnenhaven van Deventer op slot

Het Twentekanaal staat niet op zichzelf. Even verderop, in Deventer, mogen de sluisdeuren van de binnenhaven sinds 1 augustus niet meer open. Door het steeds grotere verschil tussen het lage IJsselpeil en het water in de haven zou er te veel druk op de deuren komen. Goed nieuws voor recreanten: de jachthaven van Deventer blijft wel gewoon bereikbaar. Het is vooral de binnenhaven die gesloten werd.

Hoelang blijft het dicht?

Een concrete einddatum is er niet. Begin augustus liet Rijkswaterstaat weten dat zelfs een beperkte proef – een of twee keer per dag schutten bij Eefde – nog niet haalbaar was, omdat de IJssel verder dreigde te zakken. Zolang er in het stroomgebied van de Rijn te weinig regen valt, blijft de sluis dicht. Voor de langere termijn trekt Rijkswaterstaat 30 miljoen euro uit voor een nieuw gemaal bij Eefde, dat straks water uit de IJssel het kanaal in kan pompen. De bouw daarvan duurt naar verwachting twee tot drie jaar.

Vijf tips voor je zomertocht

Plan je deze weken een tocht in het oosten van het land, houd dan rekening met de stremming en check vooraf de actuele situatie. Vijf praktische adviezen:

• Raadpleeg voor vertrek de meldingen op vaarweginformatie.nl en de berichten van Rijkswaterstaat; de situatie verandert per dag.
• Zit je met je boot al ín het Twentekanaal, dan kun je binnen het kanaal blijven varen, maar reken erop dat je voorlopig niet via Eefde naar de IJssel kunt.
• Wil je richting Twente, kies dan een alternatief op ruimer water, zoals het IJsselmeer of de Randmeren, waar voorlopig nog voldoende water staat.
• Houd rekening met blauwalg en negatieve zwemadviezen: door de warmte en het lage water is de kans daarop groter.
• Ben je flexibel? Stel je Twente-tocht een paar weken uit; na stevige regen in het Rijnstroomgebied kan de situatie snel veranderen.

Vervelend nieuws voor wie juist deze zomer Twente vanaf het water wilde ontdekken, maar met een beetje flexibiliteit zijn er genoeg mooie alternatieven. Meer havens en vaargebieden vind je in ons overzicht van jachthavens.